Ks. ppłk Józef Wrycza. Promocja biografii historycznej
16 grudnia 2016r. w siedzibie Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie odbyła się promocja książki Krzysztofa Kordy pt. „Ks. ppłk Józef Wrycza 1884-1961 biografia historyczna”. Publikacja jest pokłosiem dysertacji doktorskiej autora, napisanej pod kierunkiem prof. Józefa Borzyszkowskiego na Uniwersytecie Gdańskim.
Postać ks. Józefa Wryczy obrosła przez dziesięciolecia wieloma legendami i mitami, z którymi autor niniejszej biografii musiał się zmierzyć a niejednokrotnie je obalać. Można śmiało stwierdzić, że książka jest swoistą rozprawą historyka z mitem i legendą Józefa Wryczy. Dr Krzysztof Korda w oparciu o gruntownie przeprowadzaną kwerendę archiwalną, bibliografię przedmiotu, liczne wywiady z osobami, które znały osobiście ks. Wryczę lub członkami ich rodzin, przedstawił możliwie obiektywny obraz postaci, która jak każdy człowiek miała także słabości i przywary.
Dr Krzysztof Korda nie boi się w biografii Wryczy podejmować tematów kontrowersyjnych - m. in. historyk opisuje wątek bratobójczej walki w łonie Gryfa Pomorskiego pomiędzy jego liderami Józefem Dambkiem i Józefem Gierszewskim. Autor publikacji twierdzi, że gdyby ks. Wrycza wykazał się wówczas większą stanowczością i determinacją w zażegnaniu konfliktu, być może udałoby się uniknąć dramatu dekonspiracji organizacji. Korda opisuje także ciekawy wątek spotkania ks. Wryczy z legendarnym „żołnierzem wyklętym” Zygmuntem Szendzielarzem (ps. Łupaszko), któremu ksiądz odmówił schronienia w obawie przed represjami jakie mogły spotkać mieszkańców Wiela. Dzięki obiektywnemu ujęciu tej postaci, w odczuciu wielu czytelników, osoba ks. Wryczy zyskała ludzki i realny wymiar człowieka uwikłanego w tragiczną historię swoich czasów.
Książka także w panoramicznym ujęciu przedstawia historię Pomorza od końca XIX w po lata 60. XX. opisując także kluczowe zjawiska i prądy społeczno-kulturalne m. in. takie jak regionalizm kaszubski, działalność Towarzystwa Powstańców i Wojaków czy ruch narodowy na Pomorzu, którego ks. Wrycza był zagorzałym orędownikiem i charyzmatycznym przywódcą.
Promocja książki była także okazją dla samego autora do poznania osób, które bezpośrednio lub poprzez swoich bliskich związani byli z postacią ks. ppłk. Józefa Wryczy. Na spotkaniu był obecny ks. prałat Zygmunt Maliński dawny ministrant księdza Wryczy oraz wnuk Bronisława i Anny Theus – Marek Theus. Rodzina Theusów z narażeniem życia ukrywała Wryczę najpierw w Kistowie pod Sulęczynem a następnie u swoich krewnych Żmuda-Trzebiatowskich w Czarnej Dąbrowie k. Bytowa. Pomimo intensywnych poszukiwań księdza przez Gestapo nie udało się go im schwytać, był on najbardziej poszukiwaną w czasie wojny postacią na Pomorzu.
Promocja zorganizowana w Muzeum zamykała cykl 15 autorskich spotkań dr Krzysztofa Kordy z czytelnikami, była także ich podsumowaniem. Wydawcą publikacji jest oficyna Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, Instytut Kaszubski.
Koordynatorem wydarzenia ze strony Muzeum była st. kustosz Benita Grzenkowicz-Ropela.
Treść: B.G-R
Foto.: B.G-R, MH
